Có thể xét nghiệm HIV tại nhà qua nước bọt

Tư vấn xét nghiệm HIV trong cộng đồng. Ảnh: Cục Phòng, chống HIV/AIDS cung cấp

Tuy nhiên, kết quả xét nghiệm này chỉ có tính chất sàng lọc, không phải là kết quả chẩn đoán bệnh. Những người có nguy cơ sau khi làm xét nghiệm qua nước bọt cho ra kết quả dương tính thì nên đến các cơ sở y tế thăm khám để có kết quả chính xác nhất.

Ông Võ Hải Sơn, Trưởng phòng Giám sát, theo dõi, đánh giá và xét nghiệm HIV/AIDS, Cục Phòng, chống HIV/AIDS (Bộ Y tế) cho biết, cơ quan sản xuất sinh phẩm xét nghiệm HIV ở Mỹ đã đồng ý trợ giá để Việt Nam mua sinh phẩm xét nghiệm HIV qua nước bọt với giá khoảng 2 USD. Trong khi đó, giá sinh phẩm này đang được rao bán trên Amazon với giá hơn 30 USD.

Đây là giá ưu đãi được nhà sản xuất và các nhà tài trợ hỗ trợ để giúp người có nguy cơ nhiễm HIV giảm chi phí và thuận tiện hơn trong quá trình sang lọc bệnh.

Hiện Việt Nam đã được các nhà tài trợ tặng 80.000 mẫu sinh phẩm xét nghiệm HIV tại nhà qua nước bọt và các mẫu này đang được phát thí điểm cho những người thực sự có nguy cơ cao tại 7 tỉnh, thành trên cả nước.

Trong thời gian tới, với sự hỗ trợ của phía nhà sản xuất, các nhà tài trợ, những người nguy cơ cao có thể mua được mẫu sinh phẩm xét nghiệm HIV tại nhà qua nước bọt với giá rẻ hơn rất nhiều so với giá bán tại Mỹ.

Ông Võ Hải Sơn cho biết thêm, việc sàng lọc phát hiện sớm HIV có vai trò quan trọng trong phòng ngừa và điều trị bệnh. Với phụ nữ mang thai, phát hiện HIV sớm sẽ giúp quá trình điều trị, ngăn ngừa bệnh lây nhiễm sang con đạt kết quả cao hơn. Đối với những người nguy cơ cao lây nhiễm HIV là MSM, người nghiện ma túy, mại dâm, bạn tình của người nhiễm, sinh phẩm giúp họ phát hiện tình trạng bệnh và tham gia điều trị sớm.

Theo số liệu thống kê của Cục Phòng, chống HIV/AIDS, trong 3 tháng đầu năm, cả nước phát hiện 2.092 trường hợp mới nhiễm HIV. Các vùng có nhiều người nhiễm HIV tập trung là Tây Nam Bộ, Đông Bắc Bộ và Tây Bắc. 

Có 3 nhóm nguy cơ cao nhiễm HIV, đó là nhóm tiêm chích ma túy, nhóm MSM, nhóm phụ nữ bán dâm. Một nghiên cứu nhóm MSM tại Hà Nội, có khoảng 12% số người mắc HIV, nhóm tuổi mắc từ 22 tuổi trở lên chiếm 50%. Trong khi đó, tỷ lệ dùng bao cao su trong nhóm MSM rất thấp, chưa đến 60%; ở nhóm phụ nữ bán dâm là 80%. Xu hướng tăng lây nhiễm HIV ở nhóm MSM do quan hệ qua đường hậu môn nên tỷ lệ lây HIV cao hơn rất nhiều so với quan hệ truyền thống, đáng lo ngại hơn khi giới này không có biên pháp dùng bao cao su. Vì thế các chuyên gia cho rằng đồng tính nam hiện là nhóm nguy cơ cao nhiễm HIV nên cần dự phòng cho chính bản thân. Ước tính, nhóm MSM chiếm khoảng 0,7% dân số với chừng 170.000 người.