Giáo dục tình dục: Nhốt hươu? Đuổi hươu? Hay vẽ đường cho hươu chạy?

Hội thảo "Giáo dục tình dục ở Việt Nam: Nhốt hươu? Đuổi hươu? Vẽ đường cho hươu chạy?". Ảnh Nhật Thy

Câu thành ngữ dân gian trên đã chỉ ra một hiện trạng xã hội. Đó là cho đến nay chúng ta vẫn còn chưa xác định rõ ràng quan điểm đối với giáo dục tình dục: cấm đoán, bỏ mặc hay định hướng, dẫn dắt.

Trong ít nhất là hai chục năm qua câu hỏi này đã được đặt ra và liên tục được nhắc lại trong các cuộc thảo luận, các diễn  đàn liên quan đến giáo dục tình dục nhưng chưa có đáp án nào được chấp nhận rộng rãi.

Bên cạnh đó, ngày càng có nhiều hiện tượng tiêu cực xảy ra, với mức độ ngày càng nghiêm trọng. Đó không còn là vấn đề của riêng giới trẻ. Sự gia tăng các vụ xâm hại tình dục trẻ em, hiếp dâm phụ  nữ (và cả nam giới), tình trạng mang thai ngoài  ý muốn và nạo phá thai của vị thành niên, ngoại tình, buôn bán phụ nữ, mại dâm, sự lây lan các bệnh qua đường tình dục … đã trở thành nỗi đau nhức nhối của toàn xã hội.

Theo nghiên cứu của Ủy ban quốc gia Dân số kế hoạch hóa gia đình về “Những yếu tố ảnh hưởng đến mang thai vị thành niên”, mỗi năm cả nước có khoảng 300.000 ca nạo hút thai ở độ tuổi 15 - 19, chiếm khoảng 40% các ca nạo hút thai nói chung. Việt Nam trở thành nước có tỷ lệ nạo phá thai ở tuổi vị thành niên cao nhất Đông Nam Á và đứng thứ 5 trên thế giới.

Quỹ Dân Số Liên Hiệp Quốc cũng nhận định rằng không phải tất cả người Việt Nam đều tiếp cận thông tin và các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản một cách dễ dàng, nhất là đối với lứa tuổi nam nữ chưa lập gia đình cũng như người dân ở vùng sâu, vùng xa.

Bên cạnh đó, tình trạng lây truyền HIV qua đường tình dục có xu hướng gia tăng chủ yếu trong nhóm từ 20-39 tuổi.

Trước tình hình đó, tại Hội nghị, 150 đại biểu là các nhà làm chính sách,các nhà nghiên cứu, những người quản lý chương trình, những người làm công tác xã hội, công tác tuyên truyền cùng nhau thảo luận, chia sẻ kinh nghiệm và sáng kiến về việc “vẽ đường thế nào cho phù hợp, hướng dẫn hươu chạy sao cho đúng cách”.

Đây là lần thứ hai ISDS và CCIHP đồng tổ chức hội nghị quốc gia về tình dục và sức khỏe. Hội nghị lần thứ nhất đã được tổ chức vào tháng 11 năm 2010 về chủ đề tình dục và sức khoẻ tình dục trong bối cảnh toàn cầu hoá tập trung vào nhóm dân cư di biến động.

Hội nghị lần này cũng đề cập các chủ đề tình dục và quyền tình dục của người có khuyết tật và tình dục ở nhóm nam giới yêu nam giới.

Phát biểu tại Hội nghị, Tiến sỹ Khuất Thu Hồng, Viện trưởng ISDS cho biết, việc trang bị kiến thức toàn diện về tình dục sẽ giúp chúng ta biết làm thế nào có thể tránh thai ngoài ý muốn và phòng tránh lây nhiễm qua các đường tình dục. Kiến thức sẽ giúp chúng ta hiểu rằng trên đời không chỉ có hai giới là phụ nữ và nam giới mà còn có các giới khác, rằng đồng tính không phải là một bệnh cũng không phải là tệ nạn xã hội.

Kiến thức tình dục sẽ giúp chúng ta làm chủ được bản thân, giữ được phẩm giá trước thách thức của xu hướng thương mại hoá; giúp chúng ta biết cách ứng phó và đẩy lùi dịch AIDS, rèn luyện cho chúng ta bản lĩnh để sống trong một “thế giới phẳng” và không bị lạc lối trong dòng chảy mạnh mẽ của toàn cầu hoá. Khi chúng ta có bản lĩnh, Internet sẽ không còn là nỗi ám ảnh của các bậc phụ huynh vì những trang web đen mà sẽ trở thành những kênh thông tin hữu hiệu nơi mà cả cha mẹ và con cái cũng học được những điều có ích cho mỗi người.

Theo nghiên cứu của ISDS trên 5311 người bao gồm 2412 nam và 2899 nữ trong độ tuổi từ 18-65, hơn một nửa trong số đó không biết gì về tình dục khi ở độ tuổi 14. Rất ít người nói chuyện với cha mẹ về tình dục và muốn học về tình dục ở nhà trường. Hơn 90%  trong số đó cho rằng tình dục đồng giới là hoàn toàn sai trái. Đặc biệt qua nghiên cứu biết được tuổi quan hệ tình dục lần đầu sớm nhất là 12 tuổi.