Nhóm giáo dục đồng đẳng viên: Cầu nối trong công tác phòng, chống mại dâm, HIV/AIDS

Một đồng đẳng viên (áo đen) gặp gỡ, tư vấn cho thanh niên

Thành viên các nhóm chủ yếu là những người đã từng lầm lỡ, từng nghiện ma túy, từng hoạt động mại dâm. Khi hoàn lương, trở về với cuộc sống bình thường, họ thấu hiểu hơn ai hết những hệ lụy của tệ nạn, nên càng muốn góp sức xóa bỏ tệ nạn.

Công việc thầm lặng của những nhóm đồng đẳng này đóng góp đáng kể vào công tác phòng chống mại dâm, lây nhiễm HIV/AIDS trên địa bàn tỉnh.

Nhóm giáo dục đồng đẳng Phố Cảng hoạt động từ tháng 2/2015. Đến nay, nhóm có 16 thành viên. Công việc chủ yếu của các đồng đẳng viên là tiếp cận những người có hành vi gây nguy cơ lây nhiễm HIV/AIDS tại cộng đồng như mại dâm, người nghiện hút ma túy, đồng tính… để tuyên truyền dự phòng lây nhiễm HIV/AIDS. 

Nguyên Phú từng có thời gian làm việc cho một số quán bia, rượu ở TPHCM và bị ảnh hưởng theo lối sống của các bạn nam đồng tính. Năm 2013, Phú quyết định từ bỏ lối sống này và tình nguyện tham gia vào nhóm giáo dục đồng đẳng. Về huyện Tân Thành vào đầu năm 2015, Phú tiếp tục trở thành thành viên tích cực của nhóm đồng đẳng Phố Cảng. Đối tượng mà Phú tiếp cận để điều tra thông tin, phát bao cao su và tuyên truyền cách phòng tránh lây nhiễm HIV chủ yếu là các nhóm đồng tính. 

Nguyên Phú chia sẻ: “Đối tượng mà em tiếp cận là các bạn quan hệ tình dục đồng giới với nhau, các bạn có thể thay đổi bạn tình thường xuyên, thay đổi người yêu thường xuyên. Và các bạn cũng thường tham gia vào các nhóm tiệc tùng và sử dụng các chất kích thích, có thể là quan hệ tập thể nên mức độ lây nhiễm HIV ở đồng giới rất cao. Đa số là các bạn quan hệ nhưng không sử dụng các biện pháp an toàn để phòng chống HIV”.

Chị Võ Thị Liên, Trưởng nhóm đồng đẳng Phố Cảng, huyện Tân Thành cho biết: “Mục tiêu của nhóm là hỗ trợ cộng đồng hiểu về HIV như thế nào và có hành vi tốt hơn để bảo vệ cho mình”.

Nhóm đồng đẳng Bình Minh ở TP. Vũng Tàu cũng không ngần ngại đến những điểm nóng, tiếp cận đối tượng tuyên truyền, hướng dẫn cách phòng lây truyền HIV/AIDS; tư vấn, giới thiệu cho các đối tượng địa chỉ tư vấn và xét nghiệm HIV. Công việc chứa nhiều bất trắc và không ít lần, các đồng đẳng viên bị hăm dọa; bị người thân, bạn bè hiểu nhầm… Nhưng những khó khăn ấy không làm giảm quyết tâm của những đồng đẳng viên. 

Anh Lê Trung Hiếu, Trưởng nhóm đồng đẳng viên Bình Minh cho hay: "Đây là những đối tượng có những hành vi rất là đặc biệt, họ có thể né tránh mình, né tránh những tiếp cận viên nên khi mình tiếp cận rất là khó khăn. Nhóm cũng nổ lực rất là nhiều để đạt được chỉ tiêu dự án đề ra." 

Ở TP. Bà Rịa, huyện Long Điền hiện có nhóm Muối Trắng hoạt động chưa đầy 2 năm, nhưng đã tiếp cận và chăm sóc cho hơn 2.000 đối tượng nghiện ma túy, vận động gần 200 người bị nhiễm HIV/AIDS tham gia điều trị ARV và gần 200 người tham gia điều trị Methadone; cấp phát hàng trăm ngàn bao cao su, bơm kim tiêm miễn phí cho các đối tượng có nguy cơ lây nhiễm HIV. 

Tự nguyện và đầy nhiệt huyết, bằng những trải nghiệm, những bài học đắt gía từ chính bản thân, các nhóm đồng đẳng cũng như những đồng đẳng viên đang nỗ lực góp sức cùng địa phương và các ban ngành trong công tác phòng chống mại dâm, ngăn chặn lây nhiễm HIV/AIDS tại cộng đồng. Mục tiêu chung mà mỗi đồng đẳng viên hướng tới là: Không có thêm nữa những người phải trả giá, phải đi vào vết xe đổ của nghiện hút, mại dâm…