Vì sao cần phải nâng tầm Nghị quyết liên tịch 01?
Với quan điểm tệ nạn ma tuý, mại dâm, HIV/AIDS phát sinh từ cộng đồng, vì thế cần ngăn chặn ngay từ cộng đồng là biện pháp có hiệu quả. Do vậy, Đảng và Nhà nước đã quan tâm chỉ đạo, xây dựng cơ chế, chính sách, hệ thống giải pháp đồng bộ phòng ngừa, giảm thiểu tác hại tệ nạn ma túy, mại dâm tại cơ sở.
Để đánh giá sự chỉ đạo, điều hành, triển khai các giải pháp của các cấp ủy đảng, chính quyền cơ sở về thực hiện nhiệm vụ phòng, chống tệ nạn ma túy, mại dâm, các Bộ, ngành đã ban hành Nghị quyết liên tịch số 01/2005/NQLT-BLĐTBXH-BCA-BVHTT-UBTƯMTTQVN ngày 17/11/2005 “Quy định và hướng dẫn nội dung hoạt động, phân loại, đánh giá công tác xây dựng xã, phường, thị trấn lành mạnh không có tệ nạn ma túy, mại dâm và Nghị quyết liên tịch số 01/2008/NQLT-BLĐTBXH-BCA-BVHTTDL-UBTƯMTTQVN ngày 28/8/2008 ban hành “Các tiêu chí phân loại, chấm điểm đánh giá và biểu thống kê báo cáo về công tác xây dựng xã, phường, thị trấn lành mạnh không có tệ nạn ma túy, mại dâm” (sau đây gọi chung là NQLT 01), là các quy định vừa hướng dẫn thực hiện, vừa là công cụ chấm điểm, đánh giá công tác phòng, chống tệ nạn xã hội tại xã, phường, thị trấn.
![]() |
| Ảnh minh họa. Nguồn internet |
Theo Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội, tổng kết 10 năm thực hiện NQLT 01, các Bộ, ngành và tỉnh, thành phố đánh giá NQLT 01 đã phát huy tác dụng và rất cần thiết. Hoạt động đăng ký, xây dựng, duy trì xã, phường, thị trấn lành mạnh (viết tắt là XPLM), đã xác định rõ trách nhiệm chính quyền các cấp, kiểm điểm hoạt động của các ban ngành cấp xã trong việc thực hiện nhiệm vụ được giao, tạo phong trào thi đua, huy động sự vào cuộc của các cơ quan, tổ chức xã hội, tập hợp sự đoàn kết toàn dân xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư. Hoạt động xét duyệt, công nhận XPLM qua chấm điểm, tiêu chí cụ thể, đánh giá khách quan kết quả chỉ đạo, điều hành của cấp ủy đảng, chính quyền các cấp, đồng thời cộng đồng dân cư hiểu rõ thực trạng tệ nạn xã hội nơi cư trú.
NQLT 01 là văn bản quy phạm pháp luật ban hành các tiêu chí đánh giá xây dựng XPLM. Tuy nhiên, Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2008 (có hiệu lực ngày 1/1/2009), không còn Nghị quyết liên tịch giữa các Bộ, ngành với Ủy ban Trung ương Mặt trận tổ quốc Việt Nam. Do vậy, trong giai đoạn tới, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội và các Bộ, ngành liên quan nhận thấy cần ban hành Quyết định của Thủ tướng Chính phủ quy định tiêu chí chấm điểm, đánh giá xã, phường, thị trấn làm tốt công tác phòng, chống tệ nạn ma túy, mại dâm với một số lý do.
Hướng dẫn hoạt động, quy định tiêu chí chấm điểm, đánh giá XPLM là cần thiết, các địa phương thực hiện thành nề nếp, ổn định hơn 10 năm, là cụ thể hóa chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, tăng cường xã hội hóa, hướng về cơ sở để giải quyết tệ nạn xã hội tại cấp cơ sở.
NQLT 01 cần thiết nâng tầm thành Quyết định của Thủ tướng Chính phủ để nâng cao hiệu quả hoạt động phòng, chống tệ nạn ma túy, mại dâm tại cơ sở và tác động đến hơn 11.000 xã, phường, thị trấn trong cả nước, đồng thời, phù hợp, đồng bộ với các lĩnh vực tương tự về trẻ em, tiếp cận pháp luật, nông thôn mới, phường, thị trấn văn minh đô thị đã được Thủ tướng Chính phủ quyết định.
Việc thực hiện Quyết định của Thủ tướng Chính phủ quy định tiêu chí chấm điểm, đánh giá xã, phường, thị trấn làm tốt công tác phòng, chống tệ nạn ma túy, mại dâm, không làm tăng ngân sách Trung ương cho phòng, chống tệ nạn ma túy, mại dâm ở xã, phường, thị trấn. Kinh phí hoạt động này chủ yếu lồng ghép từ các chương trình kinh tế - xã hội và các phong trào tại địa bàn.
Quyết định của Thủ tướng Chính phủ sẽ phân công cụ thể trách nhiệm của các Bộ, ngành. Do vậy, tính khả thi, hiệu quả xây dựng XPLM được nâng cao hiệu lực thi hành so với hiện nay. Đồng thời, phù hợp Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, năm 2015 (có hiệu lực từ 01/7/2015).
Việc xây dựng dự thảo Quyết định cần phải đặt trong nhận thức tổng thể, phù hợp chủ trương, chính sách về phát triển kinh tế, xã hội; gắn kết việc đánh giá, công nhận xã, phường, thị trấn làm tốt công tác phòng, chống tệ nạn ma túy, mại dâm với hiệu quả hoạt động của chính quyền cơ sở theo các quy định pháp luật có liên quan, đảm bảo tính thống nhất, hiệu quả, bền vững, phù hợp với yêu cầu đổi mới và phát triển của đất nước.
Kế thừa, phát triển nội dung NQLT 01, khắc phục những tồn tại, hạn chế được tổng kết, đánh giá trong quá trình xây dựng xã, phường, thị trấn lành mạnh không có tệ nạn ma túy, mại dâm, giai đoạn 2006 - 2016.
Huy động sự tham gia của các cấp, các ngành, phát huy nguồn lực xã hội, xây dựng xã, phường, thị trấn làm tốt công tác phòng, chống tệ nạn ma túy, mại dâm, là tiêu chí đánh giá xã đạt chuẩn nông thôn mới, phường, thị trấn đạt chuẩn đô thị văn minh, đảng bộ chính quyền cấp xã đạt tiêu chuẩn trong sạch, vững mạnh.
