Đẩy mạnh giải pháp từ dự phòng, phát hiện sớm đến điều trị và chăm sóc toàn diện cho người nhiễm HIV

Trụ cột then chốt nhằm hiện thực hóa mục tiêu 90-90-98

Việc mở rộng điều trị ARV, đa dạng hóa xét nghiệm và tăng cường truyền thông cộng đồng được xác định là những trụ cột then chốt nhằm hiện thực hóa mục tiêu 90-90-98 trên địa bàn Thủ đô.

Thực hiện Chiến lược quốc gia phòng, chống HIV/AIDS, Hà Nội tập trung nguồn lực cho các hoạt động phát hiện sớm ca nhiễm HIV, mở rộng điều trị bằng thuốc kháng virus (ARV), điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng methadone, đồng thời đẩy mạnh truyền thông nâng cao nhận thức cộng đồng, hướng tới kiểm soát dịch HIV/AIDS một cách bền vững và lâu dài.

Theo thống kê của ngành y tế Hà Nội, tính đến ngày 31/10/2025, tỉ lệ người nhiễm HIV còn sống biết tình trạng nhiễm của mình đạt 81,4%. Trong tổng số 16.741 người nhiễm HIV đang được quản lý, có 13.441 người được điều trị ARV, đạt 80,3%. Đáng chú ý, trong số 10.759 bệnh nhân có kết quả xét nghiệm tải lượng virus, có tới 10.686 trường hợp đạt tải lượng virus dưới ngưỡng ức chế, chiếm 99,3%, phản ánh hiệu quả rõ rệt của công tác điều trị trên địa bàn thành phố.

Để nâng cao tỉ lệ phát hiện sớm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) Hà Nội đã phối hợp với các đơn vị chức năng và chính quyền địa phương tăng cường tư vấn, xét nghiệm HIV theo hướng đa dạng và linh hoạt.

Bên cạnh xét nghiệm tại các cơ sở y tế, thành phố đẩy mạnh xét nghiệm lưu động tại cộng đồng, tự xét nghiệm HIV, mở rộng dịch vụ xét nghiệm tại các trạm y tế xã, phường và các bệnh viện. Việc đưa dịch vụ xét nghiệm đến gần người dân hơn đã góp phần giảm rào cản tiếp cận, đặc biệt với các nhóm nguy cơ cao.

Củng cố mạng lưới cơ sở, tăng cường quản lý hồ sơ điều trị

Hiện nay, Hà Nội có 24 cơ sở điều trị HIV/AIDS, trong đó 19 cơ sở trực thuộc Sở Y tế và 5 bệnh viện tuyến Trung ương. Các cơ sở điều trị đã chủ động cập nhật, tối ưu hóa phác đồ theo khuyến cáo của Bộ Y tế, bảo đảm an toàn, hiệu quả và phù hợp với từng người bệnh; đồng thời tăng cường quản lý hồ sơ điều trị, theo dõi tải lượng virus và hỗ trợ tuân thủ điều trị, hạn chế tối đa tình trạng bỏ điều trị hoặc dùng thuốc không liên tục.

Một trong những điểm nhấn mới trong công tác phòng, chống HIV/AIDS của Hà Nội là việc từng bước ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý và điều trị. Hệ thống quản lý bệnh nhân HIV được liên thông với cơ sở dữ liệu y tế, giúp theo dõi sát quá trình điều trị, nhắc lịch tái khám, cấp phát thuốc nhiều tháng và bảo đảm điều trị liên tục, nhất là đối với người bệnh di chuyển hoặc làm việc không cố định.

Theo các chuyên gia y tế, điều trị ARV sớm và duy trì đều đặn không chỉ giúp người nhiễm HIV sống khỏe mạnh, kéo dài tuổi thọ mà còn đóng vai trò quan trọng trong phòng, chống lây nhiễm HIV trong cộng đồng. Khi tải lượng virus được ức chế ở mức thấp, nguy cơ lây truyền HIV gần như bằng không, qua đó góp phần giảm số ca nhiễm mới.

Bảo đảm tính bền vững tài chính cho chương trình phòng, chống HIV/AIDS

Đại diện Sở Y tế Hà Nội cho biết, để tiến gần hơn tới mục tiêu 90-90-98, thành phố sẽ tiếp tục mở rộng các dịch vụ dự phòng và điều trị, tăng cường triển khai PrEP, methadone, bảo đảm cung ứng thuốc ARV ổn định, đồng thời nâng cao tỉ lệ người nhiễm HIV tham gia bảo hiểm y tế nhằm bảo đảm tính bền vững tài chính cho chương trình phòng, chống HIV/AIDS.

Song song với các giải pháp chuyên môn, công tác truyền thông được đẩy mạnh theo hướng hiện đại, đa nền tảng. Các thông điệp phòng, chống HIV/AIDS được lan tỏa rộng rãi trên báo chí, phát thanh, truyền hình và mạng xã hội như Facebook, Zalo, TikTok, YouTube, tập trung cung cấp kiến thức khoa học, chính xác về đường lây truyền, biện pháp dự phòng, quyền và nghĩa vụ của người nhiễm HIV, qua đó góp phần giảm kỳ thị, phân biệt đối xử trong cộng đồng.

Thời gian tới, Hà Nội tiếp tục đặt trọng tâm vào việc huy động sự tham gia của cả hệ thống chính trị, chính quyền cơ sở, các tổ chức xã hội và cộng đồng dân cư trong công tác phòng, chống HIV/AIDS. Việc xây dựng môi trường thân thiện, nhân văn, tạo điều kiện để người nhiễm HIV yên tâm điều trị, hòa nhập xã hội được xác định là yếu tố quan trọng để Thủ đô kiểm soát hiệu quả và bền vững dịch HIV/AIDS.

Thùy Chi